Overslaan naar hoofdinhoud

Terugkerende en secundaire preventie van beroerte

Ga naar:

Wat zijn terugkerende en secundaire preventie van beroerte?

Een terugkerende beroerte, ook wel secundaire beroerte genoemd, treedt op wanneer iemand die al een beroerte of een voorbijgaande ischemische aanval (TIA) heeft gehad, opnieuw een beroerte krijgt. In vergelijking met een eerste beroerte is de kans op ernstige invaliditeit of overlijden bij terugkerende beroertes groter, waardoor de preventie en behandeling ervan van cruciaal belang zijn.

Secundaire preventie van beroertes richt zich op het verminderen van het risico op verdere beroertes of TIA's (of het nu gaat om een tweede, derde of volgende gebeurtenis, in plaats van het voorkomen van de eerste gebeurtenis), door een combinatie van veranderingen in levensstijl, medische behandelingen en langetermijnstrategieën. Het doel is om het risico op herhaling te verminderen en de algehele gezondheid te verbeteren.

WAAROM IS HET BELANGRIJK OM TERUGKERENDE BEROERTES AAN TE PAKKEN?

  • Mensen die een beroerte hebben gehad, lopen een aanzienlijk hoger risico om opnieuw een beroerte te krijgen: ongeveer 1 op de 5 overlevenden van een beroerte in Europa krijgt binnen vijf jaar opnieuw een beroerte.
  • Het is essentieel om terugkerende beroertes aan te pakken, omdat veel van deze beroertes kunnen worden voorkomen. Door samen te werken met je arts, je risicofactoren te beheersen, een gezondere levensstijl aan te nemen en je te blijven inzetten voor je behandelplan, kun je je risico aanzienlijk verlagen en je gezondheid beschermen tegen toekomstige beroertes en complicaties.

OORZAKEN EN RISICOFACTOREN

Elke overlevende van een beroerte heeft zijn eigen reeks factoren die hebben bijgedragen aan hun eerste gebeurtenis. Het is belangrijk om te weten dat als je een beroerte of TIA hebt gehad, je een grotere kans hebt om er nog een te krijgen. Begrijpen waardoor je risico loopt is cruciaal om het te voorkomen.

Net als de risicofactoren voor een eerste beroerte, kunnen ze worden onderverdeeld in twee soorten:

 

Aanpasbaar risico voor terugkerende beroerte:

https://www.mendedheartseurope.org/media/uploads/2023/12/Hypertension-3.svg

HOGE BLOEDDRUK

https://www.mendedheartseurope.org/media/uploads/2023/12/AFIB-2.svg

ATRIUMFIBRILLATIE

Onbehandelde AFIB verhoogt het risico op terugkerende beroertes aanzienlijk.

https://www.mendedheartseurope.org/media/uploads/2024/12/Smoking-and-Vaping.svg

ROKEN EN VAPING

https://www.mendedheartseurope.org/media/uploads/2023/12/Heart-Failure-3.svg

HARTZIEKTE

https://www.mendedheartseurope.org/media/uploads/2024/03/Diabetes.svg

DIABETES

https://www.mendedheartseurope.org/media/uploads/2024/12/High-LDL-Cholestrol.svg

HOOG CHOLESTEROL

https://www.mendedheartseurope.org/media/uploads/2024/12/Physical-Inactivity.svg

LICHAMELIJKE INACTIVITEIT

https://www.mendedheartseurope.org/media/uploads/2024/04/obesity.png

OBESITEIT

https://www.mendedheartseurope.org/media/uploads/2023/12/CAD-3.svg

AANDOENING VAN DE CARTOTIS OF ANDERE SLAGADERS

Eerdere beroertes door verstopping van de halsslagaders of opbouw van plaque in de hersenslagaders hebben een grotere kans om terug te komen.

https://www.mendedheartseurope.org/media/uploads/2024/12/Blood-Disorders.svg

BEPAALDE BLOEDAFWIJKINGEN

https://www.mendedheartseurope.org/media/uploads/2024/04/use_of_alcohol_drugs.png

OVERMATIG GEBRUIK VAN ALCOHOL EN/OF RECREATIEVE DRUGS

https://www.mendedheartseurope.org/media/uploads/2024/12/Sleep-Apnea.svg

SLAPEN APNEA

https://www.mendedheartseurope.org/media/uploads/2024/04/Lifestyle-Changes.svg

ONGEZONDE VOEDING

Niet-modificeerbare risicofactoren zijn onder andere:

https://www.mendedheartseurope.org/media/uploads/2023/12/Stroke-3.svg

VOORAFGAANDE BEROERTE, TIA OF HARTAANVAL

https://www.mendedheartseurope.org/media/uploads/2024/08/Age.svg

TOENEMENDE LEEFTIJD

https://www.mendedheartseurope.org/media/uploads/2024/08/Gender.svg

GENDER

https://www.mendedheartseurope.org/media/uploads/2024/08/Family-history.svg

FAMILIE GESCHIEDENIS

https://www.mendedheartseurope.org/media/uploads/2024/12/Race-Ethnicity.svg

RAS/ETNICITEIT

TEKENEN EN SYMPTOMEN

De symptomen van een terugkerende beroerte kunnen lijken op die van de eerste, maar ze kunnen ook anders zijn. Het herkennen van deze symptomen en snel handelen is essentieel om de schade te beperken en het herstel te verbeteren. Het is niet nodig om in angst te leven, maar waakzaam en voorbereid blijven is essentieel.

Informeer je familie en verzorgers over de volgende waarschuwingssignalen en zorg voor een duidelijk plan om snel te reageren. Als je alleen woont, zorg er dan voor dat je zelf de lokale hulpdiensten kunt bellen. Je kunt ook afspreken met een vertrouwde buur die je kan helpen in geval van nood. Denk eraan, treuzel niet en probeer nooit zelf naar het ziekenhuis te rijden.

Tekens Logo Rood

Hier zijn de meest voorkomende waarschuwingssignalen waar je op moet letten:

https://www.mendedheartseurope.org/media/uploads/2024/04/NUMBNESS-or-weakness-in-the-face-arm-or-leg.svg

Plotselinge NOOD of ZWAKTE

Plotselinge NULHEID of ZWAKHEID in het gezicht, de arm of het been, vooral aan één kant van het lichaam

https://www.mendedheartseurope.org/media/uploads/2024/04/CONFUSION-difficulty-speaking.svg

Plotselinge VERWARRING

Plotselinge verwarring, moeite met spreken of problemen met verstaan

https://www.mendedheartseurope.org/media/uploads/2024/04/VISION-PROBLEMS.svg

Plotselinge gezichtsproblemen

Plotselinge zichtproblemen in een of beide ogen

https://www.mendedheartseurope.org/media/uploads/2024/04/DIFFICULTY-WALKING.svg

Plotselinge moeilijkheden met lopen

Plotselinge moeilijkheden met lopen, duizeligheid, evenwichtsverlies of gebrek aan coördinatie

https://www.mendedheartseurope.org/media/uploads/2024/04/SEVERE-HEADACHE.svg

Plotselinge hevige hoofdpijn

Plotselinge hevige hoofdpijn zonder bekende oorzaak

HOE WORDT EEN RECIDIVERENDE BEROERTE GEDIAGNOSTICEERD?

De diagnose van een recidiverende beroerte is over het algemeen vergelijkbaar met die van een eerste beroerte, maar er kunnen aanvullende tests nodig zijn om de onderliggende oorzaken grondiger te onderzoeken en nieuwe risicofactoren te beoordelen die zich mogelijk hebben ontwikkeld sinds de eerste gebeurtenis. Hier volgt een overzicht:

  • Lichamelijk en neurologisch onderzoek - alsde terugkerende beroerte de cognitieve functie sterker beïnvloedt dan de eerste, kunnen er aanvullende onderzoeken worden uitgevoerd.
  • Bloedonderzoek - om nieuwe risicofactoren te evalueren, zoals ontstekingsmarkers of genetische stollingsstoornissen, vooral als de oorzaak van de vorige beroerte onduidelijk was.
  • Beeldvormende tests - deze tests zijn cruciaal voor het identificeren van het type beroerte en het sturen van de behandeling:
    • Gecomputeriseerde tomografie (CT)-scan: Identificeert snel bloedingen in de hersenen of gebieden met hersenbeschadiging door een ischemische beroerte.
    • Magnetic resonance imaging (MRI): biedt gedetailleerde beelden van de hersenen om aangetaste gebieden op te sporen, zelfs kleine veranderingen, na een ischemische of hemorragische beroerte.
  • Tests voor gevorderden:
    • Elektrocardiogram (EKG of ECG): spoort abnormale hartritmes op, zoals boezemfibrilleren.
    • Carotis echografie: onderzoekt de halsslagaders op verstoppingen.
    • Cerebrale angiografie: maakt gedetailleerde beelden van de slagaders in de hersenen en nek. Via een kleine incisie, meestal in de lies, wordt een katheter ingebracht en naar de halsslagader of de wervelslagader geleid. Er wordt kleurstof geïnjecteerd om de slagaders zichtbaar te maken op röntgenfoto's.
    • Echocardiogram: maakt gebruik van geluidsgolven om gedetailleerde beelden van het hart te maken. Deze procedure helpt bij het opsporen van bloedstolsels in het hart die mogelijk naar de hersenen zijn gegaan en een beroerte hebben veroorzaakt.
    • Hartbewaking op lange termijn: apparaten zoals Holtermonitoren of implanteerbare looprecorders kunnen worden gebruikt om onregelmatige hartritmes zoals AFib te detecteren die niet werden geïdentificeerd voordat een beroerte plaatsvond.

BEHANDELING EN BEHEER VAN EEN TERUGKERENDE BEROERTE

Terugkerende ischemische beroerte

Om terugkerende ischemische beroertes te voorkomen, is een allesomvattende aanpak nodig die aanpassingen van de levensstijl, medicatiebeheer en, in bepaalde gevallen, chirurgische ingrepen omvat. Door de onderliggende oorzaken aan te pakken en je gezondheid proactief te beheren, kun je het risico op een nieuwe beroerte aanzienlijk verkleinen.

Ze spelen een sleutelrol in het verminderen van het aantal terugkerende beroertes:

  • Antitrombotische behandeling, waaronder anti-plaatjesbehandeling (deze medicijnen helpen de vorming van bloedstolsels voorkomen) of antistollingstherapie (voor mensen met boezemfibrilleren worden antistollingsmiddelen, vaak "bloedverdunners" genoemd, gebruikt om het risico op beroertes door stolsels te verminderen).
  • Beheer chronische aandoeningen: Voor mensen met hypertensie, een hoog cholesterol en/of diabetes type 2 worden medicijnen aanbevolen om de bloeddruk, het cholesterol en/of de bloedsuikerspiegel effectief onder controle te houden.

Het maken van gezonde keuzes in je levensstijl is de basis van het voorkomen van een beroerte:

  • Zorg voor een uitgebalanceerd dieet: Concentreer je op fruit, groenten, volle granen en magere eiwitten.
  • Blijf actief: Doe regelmatig aan lichaamsbeweging zoals aanbevolen door je zorgverlener.
  • Stop met roken: Roken verhoogt het risico op een beroerte aanzienlijk en stoppen is een van de meest impactvolle veranderingen die je kunt maken. Verminder ook uw blootstelling aan meeroken.
  • Beperk (of vermijd) alcohol: Volg de richtlijnen van je arts over het beperken of vermijden van alcohol.

In bepaalde gevallen kunnen procedures nodig zijn om een nieuwe beroerte te voorkomen:

  • Carotis endarterectomie of stenting: Deze procedures pakken belangrijke arteriële blokkades aan die het risico op een beroerte verhogen.

Hemorragische recidiverende beroerte

Het voorkomen van terugkerende hemorragische beroertes richt zich op het aanpakken van de onderliggende oorzaken van bloedingen en het behouden van de algehele vasculaire gezondheid. Dit omvat een combinatie van aanpassingen in de levensstijl, medicatiebeheer en, in sommige gevallen, chirurgische ingrepen.

Goed medicatiebeheer is essentieel om het risico op terugkerende hemorragische beroertes te verminderen:

  • Antihypertensiva zijn cruciaal voor het beheersen van hoge bloeddruk, de belangrijkste oorzaak van hemorragische beroertes.
  • Zorgvuldig gebruik van anticoagulantia en antiplatelets: In bepaalde gevallen kan het vermijden van deze medicijnen nodig zijn om het risico op verdere bloedingen te verminderen.

Net als bij ischemische beroertes is het aannemen van een gezonde levensstijl essentieel voor het voorkomen van beroertes. Veranderingen zoals het volgen van een uitgebalanceerd dieet, lichamelijk actief blijven (volgens de aanbeveling van je zorgverlener), stoppen met roken en het beperken (of vermijden) van alcoholgebruik kunnen een aanzienlijke invloed hebben op het verminderen van je risico.

In specifieke gevallen kunnen medische of chirurgische ingrepen nodig zijn om de onderliggende oorzaken aan te pakken:

  • Chirurgische ingrepen: Procedures zoals het clippen van aneurysma's of het verwijderen van arterioveneuze malformaties (AVM's) kunnen toekomstige bloedingen helpen voorkomen.
  • Endovasculaire behandelingen: Minimaal invasieve procedures, zoals coiling, kunnen worden gebruikt om aneurysma's te behandelen en scheuren te voorkomen.

VERANDERINGEN IN LEVENSSTIJL OM EEN NIEUWE BEROERTE TE VOORKOMEN

Het veranderen van je levensstijl is een van de meest effectieve manieren om je risico op een nieuwe beroerte te verkleinen. Door de belangrijkste gezondheidsfactoren aan te pakken en gezonde gewoonten aan te nemen, kun je je herstel en welzijn op de lange termijn in eigen hand nemen.

Werk samen met je gezondheidsteam om te begrijpen wat de oorzaak is van je beroertes en pak die specifieke risicofactoren aan.

Houd je bloeddruk onder controle door regelmatige controle, dieet en medicatie.

Volg het advies van je arts om je cholesterol onder controle te houden, inclusief het eten van voedsel dat goed is voor je hart en het innemen van voorgeschreven medicijnen.

Als je diabetes hebt, zorg dan voor een gezonde bloedsuikerspiegel door goede voeding, lichaamsbeweging en medicatie.

Regelmatige lichamelijke activiteit, goedgekeurd door je arts, verbetert de bloedsomloop, versterkt je hart en helpt je gewicht te beheersen.

Breng de aanbevolen veranderingen aan in je dieet, zoals het verminderen van zoutinname, het beheren van vloeistoffen en het elimineren van voedingsmiddelen die je medicijnen kunnen tegenwerken. Je dieet speelt een cruciale rol bij het ondersteunen van je algehele gezondheid.

Als je rookt, stop er dan onmiddellijk mee. Roken verhoogt het risico op herhaling van een beroerte aanzienlijk.

Bereik en behoud een gezond gewicht om je risico op een beroerte en andere gezondheidscomplicaties te verlagen.

Volg uw behandelplan precies zoals u is verteld. Het volgen van voorgeschreven behandelingen, waaronder bloeddruk- of cholesterolmedicatie, is cruciaal voor preventie. Als je twijfels hebt, aarzel dan niet om contact op te nemen met je arts.

Onderhoud contacten met ondersteunende personen in je leven en ga op zoek naar lotgenoten met soortgelijke ervaringen. Het opbouwen van een emotioneel ondersteuningsnetwerk is cruciaal om gemotiveerd en gefocust te blijven op je gezondheidsdoelen. Deel je reis, vraag om advies en bied steun aan anderen in je omgeving.

VRAGEN AAN UW ARTS

Het voeren van open en zinvolle gesprekken met uw zorgverlener is essentieel bij het beheersen van uw risico op terugkerende beroertes. Hier zijn enkele vragen om je gesprekken te begeleiden en je te helpen een actieve rol te spelen in je gezondheid:

  • De oorzaak begrijpen: Wat heeft mijn beroertes veroorzaakt?
  • Mijn risico beoordelen: Wat is mijn risico op een nieuwe beroerte?
  • TIA's begrijpen: Ik heb TIA's maar geen beroerte gehad - moet ik me nog steeds zorgen maken over het risico op een zware beroerte?
  • Waarschuwingssignalen herkennen: Op welke symptomen moet ik letten en wanneer moet ik spoedeisende hulp inschakelen?
  • Opties voor preventie verkennen: Welke stappen kan ik nemen om mijn risico op een nieuwe beroerte te verkleinen?
  • Medicijnen bespreken: Welke medicijnen moet ik nemen en wat zijn hun voordelen en mogelijke bijwerkingen?
  • Een andere levensstijl aannemen: Welke veranderingen in dieet, lichaamsbeweging of levensstijl zou u mij aanraden?
  • Follow-ups plannen: Hoe vaak moet ik u zien voor follow-up zorg?
  • Betrouwbare bronnen vinden: Waar vind ik betrouwbare informatie over het voorkomen van terugkerende beroertes?
  • Contact maken met ondersteunende netwerken: Zijn er steungroepen of programma's voor mensen met een beroerte die je aanbeveelt?

NEEM CONTROLE OVER JE GEZONDHEID EN VERLAAG JE RISICO OP EEN NIEUWE BEROERTE.

  • Meer informatie: Ontdek Mended Hearts Europeonderwijsmiddelen.
  • Handel nu: Plan een gezondheidscontrole om risicomanagement met je arts te bespreken.
  • Blijf verbonden: Word lid van onze community voor voortdurende ondersteuning en begeleiding.

Door goed geïnformeerd en proactief te blijven, kunnen slachtoffers van een beroerte hun risico op herhaling aanzienlijk verkleinen en een gezonder en bevredigender leven leiden.

Meer ontdekken

Voorafgaande beroerte, TIA of hartaanval Pictogram
Beroerte
Hoog LDL-cholestrolpictogram
Cholesterol
Lp(a)
Hartfalen